Op vrijdag 26 maart was het tijd voor de Gay cinema, met de vertoning van de Movies that Matter docu ‘City of Borders’. De film verteld over 5 verschillende bezoekers van de bar Shushan, de enige gaybar in Jerusalem. In deze bar onmoeten hom’s elkaar, zonder dat hun verschillende afkomst een probleem vormt. In het nagesprek met de voormalige eigenaar van Shushan, Sa’ar Netanel (tevens het enige homoseksuele lid van de gemeenteraad van Jeruzalem) bleek hoe gevoelig homoseksualiteit is in Israel. Bij de organisatie van de Gay pride in 2007 ontving Netanel diverse doodsbedreigingen. Toch is het voor homo’s in de Westbank of Gaza nog veel moelijker, zo niet onmogelijk, om voor hun geaardheid uit te komen, zo stelde Netanel. Shushan is nu gesloten, maar de Gay Pride in Jeruzalem blijft.
Monthly Archive for maart, 2010
Komende vrijdag, 26 maart, bespreken we de vraag hoe het is om ‘gay’ te zijn in Israel. We doen dit nav de film ‘City of Borders’, een film over de gaybar Shushan in Jerusalem. Na vertoning van de film een nagesprek met kroegbaar Sa’ar Netanel, voormalig raadslid in Jeruzalem. Kan je wel homo zijn in de meeste heilige en omstreden stad ter wereld?
Zie de agenda voor meer info.
The Shock Doctrine is een documentaire naar het gelijknamige pamflet van de Canadese journaliste en activiste Naomi Klein (bekend van No Logo). Klein betoogt daarin dat de opkomst van het kapitalisme in diverse landen steeds valt terug te voeren op een ramp, revolutie of oorlog, vergelijkbaar met de shocktherapie die psychiatrische patiënten moesten ondergaan in de jaren zestig.
Klein beargumenteert dat het idee van de vrije markteconomie, een van de belangrijkste exportproducten van de Verenigde Staten, nooit op vrijwillige basis is geïntroduceerd in landen als Rusland, Polen, Chili, Zuid-Afrika en het Midden-Oosten, maar steeds volgde op een al dan niet politieke catastrofe.
In een reconstructie vol archiefbeelden en interviews met betrokkenen toont regisseur Michael Winterbottom aan dat de invoering van kapitalisme er keer op keer voor zorgde dat een kleine groep mensen grote welvaart verwierf, terwijl de grote massa steeds armer werd. Na vertoning van de film een debat met Esther-Mirjam Sent, hoogleraar Economie, en Sylvia Borren, co-chair Global Call to Action against Poverty en haar Nederlandse afdeling EEN, over de vraag hoe houdbaar deze stelling is.
Een programma van Global i.s.m. het Soeterbeeck Programma
Dinsdag 20 april / aanvang 19:30u / entree 8,50€ / locatie LUX zaal 6, Marienburg 38-39, Nijmegen / reserveren via 0900-5894636 (kassa LUX)
Ieder jaar sterven in ontwikkelingslanden zo’n 17 miljoen mensen aan infectieziekten. Dit is grotendeels te voorkomen door medicijnen en/of vaccinatie. Toch investeren overheden en farmaceutische industrie heel weinig in onderzoek naar medicijnen tegen tropische ziekten. Dit staat bekend als de 90/10 gap: 90 procent van de onderzoeksgelden gaan naar ziektes die slecht 10 procent van de wereldbevolking treffen. Alleen commercieel interessante kwalen krijgen de aandacht.
Wie heeft welke verantwoordelijkheid in de strijd tegen infectieziekten? Zou de farmaceutische industrie meer moeten investeren in tropische ziektes? En, is een aanpak via medicijnen en vaccinaties wel zaligmakend?
Deelname aan het debat komt van Keklik Yücel, woordvoerster Medische Ethiek & Ontwikkelingssamenwerking van de PvdA in de Tweede Kamer, Kees van Schagen, directeur ondernemingsactiviteiten van het internationale farmaceutische bedrijf GlaxoSmithKline in Zeist, en Robert Sauerwein, hoogleraar Medische Parasitologie aan het UMC St. Radboud.
Maandag 19 april, aanvang 20.00uur, entree gratis, locatie LUX, Marienburg 38-39, Nijmegen, reserveren via 0900-5894636 (kassa LUX).
Een programma georganiseerd door SCORP (IFMSA) van de Radboud Universiteit Nijmegen.
“Het is goed voor de boeren”, roept een vrouw vanuit het publiek. “En lekker,” voegt iemand toe, “en beter voor het milieu.” Het debat over de toekomst van Fair Trade begint met de vraag waarom het publiek Max Havelaar koffie koopt. In het debat moet naar voren komen of die argumenten terecht zijn. Ruerd Ruben gaat een stevige discussie aan met Peter d’Angremond en Han de Groot, over zijn onderzoek naar de effecten van verschillende labels op koffieboeren in Nicaragua.
“Het Fair Trade label is niet per definitie beter of slechter dan private labels”, legt professor Ruerd Ruben uit. Hij heeft onderzoek gedaan naar de uitwerking van diverse labels bij koffieboeren in Nicaragua. “De productiviteit is vaak beter bij private labels en de organisatie is meestal beter bij Fair Trade.” Ruben geeft duidelijk aan dat zijn onderzoek wel in de lokale context geplaatst moet worden, al is er sterke overeenkomst met uitkomsten van eerder vergelijkbaar onderzoek in Oost-Afrika.
Problemen van Fair Trade
Een aantal problemen die Ruben aanhaalt met betrekking tot het Fair Trade label zijn het lage percentage koffie dat boeren uiteindelijk onder het Fair Trade label verkopen, de hoge kosten van het certificaat, het gebrek aan transparantie en het feit dat boeren zich te veel in koffie gaan specialiseren. Toch wil hij niet beweren dat andere labels beter zijn, maar hij vindt het tijd om kritisch naar de verschillende labels te kijken.
“Het is jammer dat er veel van de gegevens uit het onderzoek verloren zijn gegaan”, vindt directeur Peter d’Angremond van Stichting Max Havelaar. Hij vindt de conclusies die gepresenteerd worden te kort door de bocht en wil niet reageren op de verschillen tussen Fair Trade en private labels. “Ik weet niet waar ik op moet reageren. In het onderzoek staan andere beweringen dan in de artikelen die zijn verschenen. Tijdens deze presentatie gaat veel verloren en komen er nieuwe gegevens bij. Ik heb moeite met de wijze waarop vergeleken wordt.”
Ruerd Ruben zegt dat hij niet wil generaliseren, maar wijst wel op de tendensen die onderzoek terug te vinden zijn. Eén van de grote verschillen tussen Fair Trade en andere labels is dat Fair Trade met een minimumprijs werkt. “Meer produceren en een hogere prijs, is veel essentiëler dan een minimumprijs”, vindt Han de Groot, directeur van UTZ Certified. “Bij ons staat een andere manier van zakendoen centraal.” D’Angremond is het niet met hem eens. “Een economische prikkel geldt voor iedereen. Het systeem is een kenmerk, die moet je niet met elkaar vergelijken.”
Systematische verwarring
“Keurmerken, labels en systemen worden in dit debat door elkaar gehaald”, komt als reactie uit het publiek, van een medewerkster van Max Havelaar. “We hebben het over allerlei systemen, dat vind ik als consument niet belangrijk”, voegt iemand later toe. De redenen die het publiek aan het begin van het debat noemde om bewust voor een koffiemerk te kiezen, komen nauwelijks aan de orde. De heren debatteren gepassioneerd verder over het nut van een minimumprijs voor koffie, en welke organisatorische en technische taken bij de labels en bij de boeren horen te liggen.
“Bedrijven moet je waarderen om wat er wel gebeurt”, vindt De Groot. “Alle keurmerken zijn met goede dingen bezig, die moet je niet zo sterk tegen elkaar afzetten.” Hij ziet dan ook vooral overeenkomsten tussen UTZ Certified en Fair Trade. D’Angremond heeft vooral commentaar op de presentatie van Ruben. “Dit debat heeft provinciale trekken. Op wereldniveau gaat het veel verder. Het is veel te paternalistisch, laat het besluit over wat ze willen in godsnaam aan de boeren zelf over.” Ruben vindt deze opmerking onterecht. “Dit is echt ongepast. We hebben maanden met de boeren gepraat. Het gaat hier juist om de boeren.”
Een duurzame toekomst
En hoe ziet de toekomst eruit? “Duurzame labels moeten groeien. Ik hoop over tien jaar op vijftig procent van de koffiemarkt”, zegt De Groot. “Daarnaast willen wij ook zorgen dat bedrijven en overheden verantwoordelijkheden nemen”, voegt D’Angremond toe. “Ik hoop dat labels niet alleen naar de afzetmarkt kijken, maar ook naar de situatie van de boeren. Het lijkt mij een goed idee dat een label de situatie na een paar jaar evalueert.” Het publiek lijkt enigszins beduusd. Al gaf Ruben tijdens zijn presentatie aan dat er bij verschillende labels verschillende voor- en nadelen komen kijken, sommige toeschouwers hadden meer duidelijkheid verwacht. “Kan er niet gewoon één label komen?”, is een suggestie. “Nu weet ik al helemaal niet meer wat ik moet kopen”, fluistert een bezoeker naar haar buurvrouw.” Het lijkt onduidelijk wat zuivere koffie is.
Debat: De Toekomst van Fair Trade?
Datum: 9 maart 2010
Sprekers: Professor Ruerd Ruben, directeur CIDIN, Peter d’Angremond, algemeen directeur Stichting Max Havelaar en Han de Groot, directeur UTZ Certified
Gespreksleiding: Hedzerd de Boer
Verslag: Marloes Hamelink
Koffie verslag debat Marloes Hamelink
Op 4 en 5 mei staan we stil bij de viering van onze vrijheid. Maar wat bedoelen we eigenlijk met vrijheid? En verstaat iedereen ter wereld wel hetzelfde onder vrijheid?
Het beeld bestaat dat wij, middels ontwikkelingssamenwerking en tegenwoordig zelfs met militaire middelen zoals in Afghanistan, vrijheid verspreiden in delen van de wereld die geen vrijheid kennen. Maar zitten de mensen wel te wachten op onze definitie van vrijheid? Hoe kijkt men in gebieden als het Midden-Oosten, Nigeria of Suriname tegen vrijheid aan? Wat is vrijheid als je die niet hebt?
Een treinreis van Nijmegen naar Wageningen en weer terug, waarin diverse masterclasses, gesprekken en discussies over waardevrije vrijheid worden gevoerd in de speciaal hiervoor ingerichte Vrijheidstrein. Met o.a. de schrijfster Chika Unigwe uit Nigeria, schrijfster Alejandra Slutzky uit Argentinië, en filmkenner Constant Hoogenbosch.
Programma georganiseerd door het Nationaal Comité 4 en 5 mei, Het Forum voor Democratische Ontwikkeling, Bevrijdingsfestival Wageningen en LUX Global.
Zaterdag 17 april, aanvang 12.00uur (einde 16.00uur), ontvangst op station Nijmegen, entree gratis, reserveren via kassa LUX; 0900-5894636.
De film Desert Flower verhaalt over het leven van het fotomodel Waris Dirie. Op twaalfjarige leeftijd ontvlucht zij Somalië om niet te worden uitgehuwelijkt. In Londen wordt ze ontdekt als fotomodel en niet veel later verschijnt ze op catwalks en tijdschriftencovers. Op het hoogtepunt van haar carrière vertelt ze in een interview over haar besnijdenis als meisje van vijf. Ze stopt als model en richt haar leven op de strijd tegen meisjesbesnijdenis. Ze wordt door Kofi Annan aangesteld als speciale VN-ambassadrice.
Ook in Nederland bestaat dit probleem. In Nederland wonen ongeveer 50.000 meisjes en vrouwen die het risico lopen besneden te worden of die reeds besneden zijn. Sommige migrantenfamilies uit landen als Somalië, Egypte en Soedan denken met besnijdenis een religieuze plicht te vervullen. Ook willen ze hun dochters meer kans bieden op een goede huwelijkspartner of de status van hun dochter verhogen. Maar meisjesbesnijdenis is enorm ingrijpend. Uit recent onderzoek van Pharos blijkt dat, naast de lichamelijke verminking, besneden vrouwen ook vaak kampen met psychische, sociale en relationele problemen.
Na vertoning van de film een nagesprek met Fatma Ali (voormalig raadslid GroenLinks Nijmegen en initiatiefneemster project tegen meisjesbesnijdenis) en Marja Exterkate (Pharos) over de bestrijding van meisjesbesnijdenis. Moeten we inzetten op strengere straffen of proberen voor een cultuuromslag te zorgen? En hoe gaan we dit bereiken? Gespreksleider is Cindy Cloïn, journalist.
Donderdag 8 april / aanvang 19:00 uur / entree € 8,- / reserveren via de kassa van LUX reserveren via 0900 589 46 36. Meer info op www.globaldebat.nl.
Op dinsdag 9 maart bespreken we de toekomst van Fair Trade koffie. Volgens Ruerd Ruben, hoogleraar aan het CIDIN, leveren keurmerken als de Rainbow Alliance de koffieboeren in ontwikkelingslanden meer op, in termen van koffieopbrengst en kwaliteit van de koffie. Maar klopt dit ook en wat betekent het voor de toekomst van Fair Trade?
Op dinsdag 9 maart een debat tussen Ruben en 2 vertegenwoordigers van de fair trade keurmerken. Zie de agenda voor meer informatie.
Afghanistan blijft hoog op de agenda van Cordaid staan, ook al trekt de Nederlandse regering haar militairen terug uit het land. Dat was de slotsom van de Global Crash Course over Afghanistan met René Grotenhuis, directeur van ontwikkelingsorganisatie Cordaid. Op zondag 28 februari sprak Grotenhuis in een kleine setting over de gevolgen van het beëindigen van de missie in Uruzgan voor de toekomst van het land.
Grotenhuis plaatste eerst een drietal kanttekeningen bij de berichten in de media over het beëindigen van de missie. Zo wordt volgens hem de impact van de Nederlandse militaire aanwezigheid overschat, en wordt onterecht gesteld dat het conflict alleen militair te winnen is en dat de missie nu voor niets is geweest. De missie heeft weldegelijk bijgedragen aan meer duurzame veiligheid en stabiliteit in Uruzgan. Daarnaast is de inzet van militairen niet de enige manier waarop stabiliteit kan worden gebracht. Nederland zou zich op andere manieren kunnen committeren, bijvoorbeeld door te helpen bij het opbouwen van een fatsoenlijk rechtssysteem. Over de manier waarop de Afghanistanmissie is beëindigd zei Grotenhuis dat hij het jammer vindt dat de missie onderwerp is geworden van een partijpolitiek spel, waarbij de belangen van de bevolking in Uruzgan op de tweede plaats kwamen.
Grotenhuis schetste twee scenario’s voor de toekomst van het land. In de optimistische versie kan op een of andere manier een verbond worden gesloten met de gematigde Taliban, wordt de Westerse hulp minder centraal geregeld en krijgen de Afghanen zelf de verantwoordelijkheid voor de toekomst van hun land. In de pessimistische versie wordt Afghanistan een gemilitariseerd land waarin de Amerikanen niet meer actief militair aanwezig zijn, het Afghaanse leger zijn eigen gang kan gaan, warlords terugkeren en hardcore Taliban voor instabiliteit gaat zorgen. Veel van de ellende zal gefinancierd worden met drugsgeld. Grotenhuis is niet heel optimistisch over de toekomst van het land. Een situatie zoals in Colombia ligt op de loer.
Juist daarom vindt Grotenhuis het werk dat Cordaid doet in Afghanistan zo belangrijk. In lastige gebieden als Afghanistan valt een verschil te maken en moet je dus ook aanwezig zijn, aldus Grotenhuis.